محاسن و معایب سیستم آبیاری قطره‌ای

  • از

محاسن و معایب سیستم آبیاری قطره‌ای

توسط آبوی

 ⦁ صرفه جویی در میزان آب و هزینه‌ها(محاسن و معایب سیستم آبیاری):

از محاسن سیستم آبیاری قطره‌ای، هزینه‌های بهره برداری است. و این مساله مهم در این روش، بسیار جدید ‏می‌باشد. سیستم‌های آبیاری قطره‌ای به آب کمتری نسبت به سایر سیستم‌های متداول آبیاری نیاز دارد.  که خود از محاسن بسیار مفید این سیستم قلمداد می‌شود.  مثلاً‌ در باغات با درختان جوان، آبیاری با ‏سیستم قطره‌ای، تنها  نصف آب مورد نیاز آبیاری بارانی یا سطحی را مصرف می‌کند. با مسن‌تر شدن درختان، صرفه‌جوئی در آب با سیستم ‏قطره‌ای، کاهش می‌یابد.  برای بسیاری از باغداران، آبیاری با سیستم قطره‌ای به علت کمبود و قیمت بالای آب، اهمیت بسیاری دارد. و از محاسن انتخاب این سیستم است. 

هزینه ‏کارگر را با سیستم آبیاری می‌توان بسیار کاهش داد. زیرا در سیستم آبیاری قطره‌ای، کافی است که پخش آب تنظیم شود و سیستم راه اندازی گردد. این ‏تنظیم‌ها به وسیله وسایل اتوماتیکی انجام می‌گیرد که نیاز به کارگر چندانی ندارد‎.

⦁ عملیات زراعی آسان‌تر:

‎از آنجایی که بیشتر سطح خاک گیاه هرگز با سیستم آبیاری قطره‌ای خیس نمی‌شود. رشد علف هرز کم می‌شود. در نتیجه هزینه کارگر و مواد ‏شیمیایی برای کنترل علف هرز پائین می‌آید. همچنین چون با سیستم آبیاری قطره‌ای خاک کمتری خیس می‌شود. عملیات زراعی دیگر را می‌توان در باغات ادامه داد. مثلاً در گیاهان ردیفی، فاروهائی (جوی‌های باریک) که کارگران روی آن‌ها راه می‌روند نسبتاً خشک و محکم باقی می‌مانند.
کودها را می‌توان در آب آبیاری تزریق کرد.که با این کار دیگر نیازی به نیروی کارگر برای پخش آن‌ها روی زمین نمی‌باشد. برای این منظور ‏کودهای بسیار محلولی در بازار موجود بوده و انواع جدید آنها کودپاشی از طریق سیستم قطره ای را بسیار گسترده ساخته است. به علت کنترل بیشتر ‏روی محل و زمان پخش کود با سیستم قطره ای، کارایی کود پاشی از طریق این سیستم افزایش یافته است‏‎، که این نیز از محاسن کود پاشی با این سیستم است. 

⦁ به کارگیری آب شور:

آبیاری‌های مکرر، از رطوبت خاک طوری نگه داری می‌کند. که بین دو حالت «خیلی خشک» و «خیلی تر» قرار نمی‌گیرد. و بیشتر قسمت‌های خاک، از ‏هوای کافی برخوردار می‌باشد. خیس ماندن خاک بین آبیاری‌ها، نمک‌های موجود در محلول را رقیق تر نگه می‌دارد. به همین علت در سیستم قطره‌ای، ‏می‌توان از آب با شوری بیشتری نسبت به سایر روش‌های سیستم آبیاری استفاده کرد.که از دیگر محاسن این سیستم می شود. به نگهداری از رطوبت خاک اشاره کرد.سیستم‌های آبیاری قطره‌ای را می‌توان طوری طراحی کرد، که در هر نوع توپوگرافی (نقشهی توپوگرافی، نقشه‌ای است که برای نمایاندن ویژگی‌های فیزیکی سطح زمین به کار می‌رود. این نقشه‌ها در مقیاس‌های بزرگ و کوچک می‌باشند. و در مطالعات زمین‌شناسی به دلیل داشتن اطلاعات فواصل افقی یا ارتفاع عمودی بسیار به کار می‌روند.) از جمله در خاک‌های صخره‌ای و شیب‌های تند ‏به نحو موثر قابل استفاده باشد. در اراضی صخره‌ای، حتی اگر فاصله بین درختان نامنظم و اندازه آنها متفاوت باشد. می توان سیستم آبیاری قطره‏ای را به نحوی موثر به کار گرفت، زیرا آب بسیار نزدیک به هر درخت پخش می شود.

از معایب آبیاری قطره ای می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

⦁ گرفتگی:

چون خروجی قطره چکان‌ها بسیار ریز هستند. ذرات معدنی یا آلی موجب گرفتگی آن‌ها می شوند. گرفتگی باعث کاهش دبی تخلیه، غیر ‏یکنواختی پخش آب و در نتیجه صدمه به گیاه می گردد.  در برخی موارد، ذراتی در آب آبیاری موجودند که قبل از ورود به شبکه لوله‌ها ‏تصفیه نمی‌شود. 

در موارد دیگر، ذرات در داخل خط لوله ها یا با تبخیر آب از روزنه قطره چکان‌ها، بین آبیاری‌ها وارد آب می‌شوند. اکسید آهن، ‏کربنات کلسیم و بقایای جلبک‌ها و میکروب‌ها در بعضی سیستم‌های آبیاری تشکیل شده‌اند.  تصفیه شیمیائی آب باعث حذف یا کاهش مشکل گرفتگی ‏قطره چکان‌ها می‌گردد.

⦁ یکنواختی:

‎بیشتر قطره چکان‌های قطره‌ای دارای فشار سرویس پائینی هستند (3 تا 20 پی اس آی). اگر مزرعه دارای شیب تند باشد، دبی قطره ‏چکان در خلال آبیاری تا حدود 50% پیش بینی شده تغییر کرده و بعد از بستن آب، قطره چکان‌های پائین تر همچنان به تخلیه آب ادامه می ‏دهند. برخی گیاهان بیشتر، و گیاهان دیگر کمتر آب دریافت می کنند.

⦁ شرایط خاک:

بعضی خاک‌ها دارای سرعت نفوذ نهایی کافی برای دریافت دبی تخلیه قطره چکان‌ها نبوده و تولید روان آب یا شرایط ماندابی می‌نمایند. با دبی ‏تخلیه 1 گالن بر ساعت، خاک بایستی دارای سرعت نفوذ نهایی 5/0 اینچ بر ساعت باشد تا قطر دایره شده در اطراف قطره چکان از 2 فوت ‏تجاوز نکند.

معمولاً خاک‌های شنی، به ویژه با لایه بندی افقی اندک، برای آبیاری قطره‌ای بسیار مناسب می‌باشند. این گونه لایه بندی برای ‏آبیاری قطره‌ای مفید است، زیرا حرکت جانبی آب را افزایش داده و حجم بیشتری از خاک را مرطوب می سازد. تجربه نشان می‌دهد که ‏خاک‌های دارای بافت متوسط، مناسب آبیاری قطره ای بوده، اما برخی خاک‌های بافت ریز، روان آب تولید کرده اند.

⦁ تجمع نمک:

نمک‌ها در سطح خاک تجمع یافته و خطر بالقوه‌ای برای گیاه فراهم می‌سازد، زیرا باران‌های سبک املاح را به ناحیه ریشه گیاه منتقل می سازد. ‏بنابراین، وقتی بعد از دوره تجمع نمک باران می آید، آبیاری بایستی طبق برنامه ادامه یابد تا به اندازه 5 سانتی متر باران وارد خاک شود و نمک‌ها ‏را از ناحیه ریشه گیاه خارج سازد.

در خلال آبیاری قطره‌ای، نمک‌ها در زیر سطح خاک و پیرامون حجم خیس شده خاک با قطره چکان، تجمع می یابد. خشک شدن خاک بین ‏آبیاری‌ها موجب حرکت معکوس آب خاک و انتقال نمک از پیرامون ناحیه خیس شده به طرف قطره چکان می‌گردد. حرکت آب بایستی همیشه دور ‏از قطره چکان باشد تا از صدمات ناشی از نمک جلوگیری شود.

⦁ خطرات:

‎ ‎اگر حوادث کنترل نشده‌ای موجب قطع آبیاری گردد، به گیاه سریعاً صدمه وارد می شود. زیرا توان ریشه‌ها برای گرفتن آب و مواد غذائی ‏به حجم نسبتاً کوچک خاک خیس شده محدود می گردد. جوندگان، لوله های فرعی پلی اتیلن را می جوند. برای رفع این مشکل و کنترل جوندگان، ‏بایستی از لوله‌های فرعی از جنس پی وی سی استفاده کرد‏‎.

با شکستن خط لوله انتقال آب اصلی یا درست کار نکردن سیستم تصفیه، مقداری مواد زاید وارد آب می‌شود. با بروز این گونه حوادث، ‏تعداد زیادی از قطره چکان‌ها دچار گرفتگی می‌شوند که بایستی تعمیر یا تعویض گردند.

   آدرس : استان سمنان ،شهرستان گرمسار ،کیلومتر 1 جاده سمنان،خیابان دانش بنیان ،پارک علم وفن آوری سمنان مرکز رشد گرمسار

اشتراک بگذارید...

اشتراک گذاری در facebook
Facebook
اشتراک گذاری در google
Google+
اشتراک گذاری در twitter
Twitter
اشتراک گذاری در telegram
Telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
WhatsApp

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *